De vrouwen die #metoo niet begrijpen

In de Volkskrant van 21 oktober wordt de seksuele intimidatie waar jonge vrouwen mee te maken hebben, door Aleid Truijens omschreven als een soort rite de passage: op een gegeven moment word je mondiger en overkomt het je niet meer. Mijn oprechte excuses aan mevrouw Truijens, maar ik pas graag voor deze fase. Ik houd mijn mondigheid liever zonder aanranding en misbruik te ondervinden.

door Melissa Rodrigues

Toen ik 17 was ging ik naar clubs waar ik nog niet naar binnen mocht. Ik deed extra veel make-up op, een extra knoopje los en lachte lief naar de beveiliger. Voordat de OV-chipkaart wijdverspreid was, heb ik wel eens met een onnozele blik de buschauffeur om een gratis ritje gevraagd, omdat ik geen kleingeld op zak had. Het zijn voorbeelden die mannen aanhalen als ze betogen dat vrouwen van nu geen feminisme nodig hebben. Wij krijgen immers alles gedaan door lief te lachen en onze tieten te laten zien.

Persoonlijk had ik er mee kunnen leven als de beveiliger van bovengenoemde club zich aan de regels had gehouden. Dan maar een jaartje langer wachten. Ook had ik prima kunnen lopen als de buschauffeur mij geen gratis ritje aan wilde bieden. Als vrouw weet ik dat de keren dat ik seksisme in mijn voordeel kan gebruiken, niet opwegen tegen de emotionele vermoeidheid die seksisme met zich meebrengt. Ik weet dat mannen die nooit het slachtoffer van seksisme zullen zijn, hierdoor denken dat vrouwen geen feminisme nodig hebben omdat we alles gedaan krijgen met onze tieten.

Ik snap echter niet dat er vrouwen zijn die het profijt van seksisme zwaarder vinden wegen dan de last. Deze vrouwen zijn in de nasleep van #MeToo uit de pits of hell gekropen en hebben in opiniestukken in de Volkskrant, NRC en in uitzendingen van De Wereld Draait Door en Pauw laten blijken dat ze niets begrijpen van emancipatie, machtsverhoudingen of instemming. Truijens noemde het “hypocriet om machtige mannen met wie we seks hebben later te beschuldigen van misbruik”, en geeft “de tijdsgeest” de schuld van het schaamteloze machtsmisbruik dat blijkbaar zijn hoogtij vierde in de jaren ‘70. Het feit dat er toen geen sociale media was die vrouwen een podium bood, moet niet de schijn opwekken dat het geaccepteerd was. 

 Tijdens seks moet je ten alle tijden van gedachte kunnen veranderen

Instemming, of consent, bestaat alleen als seks er niet toe leidt dat je iets kwijtraakt of verkrijgt. Binnen relaties die onderhevig zijn aan een vorm van macht, is instemming per definitie niet mogelijk. Seks is namelijk vrij van machtsverhoudingen. Voor en tijdens seks moet je ten alle tijden van gedachte kunnen veranderen en je grenzen verstellen. Dat is instemming. Seks heb je niet met een regisseur als je een aspirerend actrice bent of met een hoogleraar als je een studente bent. Als je je dan uitspreekt over iets dat niet kwalificeerde als seks, verdien je het niet om neergehaald te worden door vrouwen, zoals Truijens, die het onderscheid tussen seks en misbruik niet kunnen maken.

Truijens lijkt bang te zijn dat de spanning van seks afneemt als we ons uitspreken tegen grensoverschrijdend seksueel gedrag. Ik heb medelijden met haar seksleven. Verkrachting en misbruik zijn geen seks. Denken dat je seksleven erop achteruit gaat als je niet overheerst wordt door de man waar je het mee doet is triest. Dat Truijens en anderen die zich niet kunnen vinden in de #MeToo-beweging niet weten wat instemming is, is ook triest. Dat ze door hun onwetendheid slachtoffers van seksueel geweld een trap na geven, is onvergeeflijk.

De vrouwen die zich het hardst afzetten tegen de #MeToo-beweging denken het ondanks seksisme gemaakt te hebben. De werkelijkheid is dat zij een podium krijgen dankzij seksisme, maar ook dankzij hun huidskleur en maatschappelijke positie. Op dit podium mogen ze vervolgens hun afwijkende mening delen, en niet vanwege hun expertise of kunde. Met artikeltjes in kranten en praatjes in talkshow laten zij zien hun hand er niet voor om te draaien andere vrouwen voor de leeuwen te gooien. Deze vrouwen zijn nodig om seksisme in stand te houden. Ik vraag me echter af of ook Truijens niet liever beoordeeld zou willen worden op haar vaardigheden. 

Mijn overtuiging is dat het overgrote deel van de vrouwen, van de jaren ‘70 tot aan nu, geen boodschap heeft aan een leven van onnozel kijken voor een gratis busrit. Of een leven van overgangsrituelen van machtsmisbruik om vrouwen mondiger te maken. Wat ik wil, is beoordeeld worden op mijn capaciteiten. Ik adviseer vrouwen zoals Aleid Truijens dan ook zich los te maken van de illusie dat zij profijt hebben van seksisme, zodat ook zij een podium zullen krijgen vanwege hun vaardigheid en niet alleen om andere vrouwen neer te halen. Als ze daar niet geïnteresseerd in zijn, verzoek ik hen vriendelijk anderen niet lastig te vallen met waanbeelden.